![]() |
3. STİL ŞABLONLARIStil şablonları (CSS-Cascading Style Sheets) sayfalarınız için global şablonlar hazırlama olanağı verdiği gibi, tek bir harfin stilini; yani renk, font, büyüklük gibi özelliklerini değiştirmek için de kullanılabilir. Bu tekniğin en önemli özelliği kullanımındaki esnekliğidir. Bir web sayfası içerisinde zaten estetik kuralları gereği yüzlerce renk ve font kullanmayız. Genelde birbiriyle uyumlu birkaç renk ve birkaç font kullanırız ki, bunları her sayfada ayrı ayrı tekrar belirtmek yerine CSS yardımıyla bir sefer tanımlayıp bütün web sayfamızda kullanabiliriz. Bu şekilde güncelleme yaparken de onlarca sayfayı değiştirmekten kurtuluruz. CSS kodları HTML kodlarının içine yazılır. Türüne göre body veya head bölümlerinde yer alabilir. Bunların dışında harici CSS dosyaları oluşturulup bunlar gerektiğinde HTML belgesi içerisinde çağırılabilir. 3.1. STİL ŞABLONLARININ KOMUT YAPISIBir stil dokümanı <style type="text/css">…..</style> ifadeleri arasına yazılır. Stil kısmı HTML dokümanının <head>…</head> aralığında tanımlanır. Stil tanımlaya başlarken istenirse “<!--” ve “-->” işaretleri kullanılır. Bu işaretler, CSS tanımayan tarayıcılarların bu kısmı geçmesini sağlar. <html> CSS kodu oluşturmanın en basit yolu HTML kodlamasında olduğu gibi herhangi bir metin editöründe (Note Defteri vs.) elle kodlama yapmaktır. Çünkü harici CSS dosyaları (örneğin “style.css”) da dahil olmak üzere CSS kodları da HTML dokümanları gibi ASCII (plain-text) formatındadır. Bu nedenle CSS kodlaması basit text editörleri yardımıyla yapılabilir. HTML ile web sayfası tasarımcılığında CSS kavramı önemli yer tutar. İyi bir tasarımcı olmanın koşullarından birisi de CSS konusunu bütün yönleriyle iyice öğrenmektir. Temel bileşenlerin biraraya getirilmesinde kullandığımız “{ }” ve “:” şeklindeki işaretler de bu yalın haldeki kod satırının tamamlayıcı öğeleridir. NOT: Burada önemli bir konu da; <style> ... </style> etiketi arasındaki stil ifadelerinde, değer ataması yapmak için yazılan sözcükler " veya ' işaretleri ile sınırlandırılmaz. Örneğin H1 {color: "blue"} ifadesi yanlıştır. CSS2 ile kurallaşan bu hususa özen göstermek gerekmektedir. 3.2. STİL ŞABLONLARININ ÇEŞİTLERİ , SEÇİCİLER3.2.1. Stil Şablonlarının ÇeşitleriStil şablonları üç çeşittir. Bunlar, Yerel CSS, Genel CSS, Harici CSS’ dir. Yerel stil şablonu: Yerel stil şablonları HTML belgesinin body bölümüne yazılır. Sadece bir kereliğine, yazıldıkları yerde etkili olur.
Verilen kodları tarayıcıda çalıştırdığımızda iki tane “CSS Kullanımı” ifadesiyle karşılaşırız. Bunların her ikisi de h2 olmasına rağmen yazım şekilleri farklıdır. Çünkü ikinci etikete etki etmek üzere bir stil şablon eklenmiştir. Genel stil şablonları:HTML belgesinin head bölümüne yazılır ve belgenin tümünü etkiler.
Bu örneği genel şablon kullanarak yazdık, sonuçta her ikisi de şablonda belirttiğimiz özelliklerle görüntülendi. Harici stil şablonları:Global stil şablonunu, sitemiz içerisindeki tüm sayfalarda aynı stil özelliklerini kullanmak istediğimizde kullanırız. Uygularken, stillerimizi yukarıda örneklerini verdiğimiz şekilde hazırlarız.Fakat bu stil listesini html dosyamızın içerisinde değil de boş bir sayfaya yazarız ve css uzantılı bir şekilde kaydederiz. Ardından da html dosyamızın içerisine yine <head> … </head> etiketleri arasına <link rel="stylesheet" type="text/css" href="dosya_ismi.css"> şeklinde ekleriz.
Şimdi de HTML dosyasını hazırlayalım.
HTML dosyasının kodları arasında geçen <link rel="stylesheet" type="text/css" href="stil.css"> kodu harici olarak hazırladığınız stil.css dosyasındaki stil özelliklerini kullanmanızı sağlar. Aynı stilleri kullanmak istediğiniz diğer HTML dosyalarına bu satırı eklemeniz yeterlidir. Böylelikle her sayfada tek tek stil özellikleri tanımlamamış, başlangıçta tanımladığınız stil özelliklerini kullanarak koddan tasarruf etmiş olursunuz. Örnek Uygulamalar Verilen örneklerde parametreler ve özellikleri yan tarafta verilmiştir.
3.2.2. SeçicilerSeçiciler bize oluşturduğumuz <h1>, <h2> ... gibi etiketlerin mevcut özelliklerini aynı bırakarak onlara yeni özellikler ekleme olanağı verdiği gibi istediğimiz bir kelimeye style özellikleri atayıp istediğimiz zaman çağırmamızı da sağlar. İki çeşit seçici vardır. Bunlar, Id seçicisi ve sınıf seçicisi.
Burada sınıf seçicisini sadece h2 için tanımladık. Sınıf seçicisinin ikinci türü de genel bir sınıf seçicisi tanımlamaktır.
3.3. STİL ŞABLONLARININ GENEL KULLANIM ŞEKİLLERİCSS’i HTML üzerinde kullanmak için 3 yöntem (yerel-genel-harici) olduğunu daha önce belirtmiştik. Şimdi ise komple bir CSS dosyasını HTML üzerinde nasıl kullanacağımızı görelim. 3.3.1. A Etiketinin CSS ile KullanımıBildiğiniz üzere a etiketi HTML’ye çok büyük bir özellik katan link etiketidir. Bu etiket ile diğer bir web sayfasına veya bir mail adresine gönderme yapabiliriz. Bu etiketin belli durumlarda aldığı değişik değerler vardır. Yani link tıklandığında etiket artık visited (ziyaret edilmiş) pozisyonuna geçecektir. Biz CSS yardımıyla a etiketinin aldığı posizyonlara istediğimiz biçimi verebiliriz. Şimdi a etiketinin aldığı pozisyonları görelim:
Örnek
|